گزارش‌های روزانه بازدید:730 تاریخ نشر:2018-08-07

جلسه مشورتی پلان استراتیژیک زون مرکز در کابل برگزار شد

جلسه مشورتی تدوین پلان استراتژیک کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان روز یک شنبه ۱۴ اسد ۱۳۹۷ توسط دفتر ساحوی کابل در تالار دفتر مرکزی کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان برگزار شد. در این جلسه بیش از ۲۰۰ نفر از نمایندگان ارگان‌های دولتی و نهادهای مدنی از ۱۴ ولایت شرکت کرده بودند و نظرات و پیشنهادات شان را برای تدوین پلان استراتژیک کمیسیون ارایه کردند. قرار است تمام فعالیت‌های کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان در پنج سال آینده براساس همین پلان استراتژیک به پیش برده شود.

جناب محترم داکتر سیما سمر، رییس کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان در سخنرانی افتتاحیه خود از دست‌آوردهای کمیسیون در شانزده سال گذشته و چالش‌های فراه این نهاد سخن گفت و تاکید کرد که افغانستان در شانزده سال گذشته دست‌آوردهای خوبی در عرصه تامین حقوق بشری مردم افغانستان داشته است.

داکتر سمر گفت «اعلامیه جهانی حقوق بشر خط فاصل بین وحشت و انسانیت» است و این اعلامیه برای تامین حقوق و آزادی‌های انسان در سراسر جهان و بدون در نظرداشت رنگ، نژاد، جنس، قومیت و مذهب تدوین شده و تمام انسان‌ها از مزایای آن برخوردار می‌باشند.

رییس کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان با اشاره به ۲۵ سالگی اصولنامه پاریس و اهمیت آن گفت این اصولنامه سبب شده است تا کمیسیون‌های ملی مستقل از حکومت‌ها فعالیت کنند و تحت تاثیر سیاست‌های دولت‌ها نباشند. داکتر سمر خاطرنشان کرد که کمیسیون مستقل حقوق حقوق بشر افغانستان نیز براساس اصولنامه پاریس تشکیل شده و مستقلانه عمل می‌کند بنابر همین دلیل توانسته است درجه «A» را کسب کند و در تصمیم‌گیری‌های جهانی در عرصه حقوق بشر نیز شامل باشد. داکتر سمر افزود که فعالیت‌ها و دست‌آوردهای کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان سبب شده است تا این کمیسیون عضویت کامل APF یا نهادهای ملی حقوق بشر کشورهای آسیا پاسفیک را داشته باشد و برای دو سال آینده ریاست این نهادها را به عهده گیرد. او افزود که کمیسیون مستقل حقوق بشر این توانایی را دارد که نهادهای ملی حقوق بشر را در کشورهای آسیا پاسفیک آموزش دهد و مهارت‌ها و توانایی‌هایش را برای این کمیسیون‌ها انتقال دهد.

داکتر سمر افزود که کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان در تصمیم‌گیری‌های جهانی در عرصه حقوق بشر نیز حضور دارد و می‌تواند در کمیسیون‌های کشورهای اروپایی و امریکایی نیز نظر دهد. رییس کمیسیون مستقل حقوق بشر علاوه کرد که قرار است دو کنوانسیون دیگر نیز در عرصه حقوق بشر تدوین شود که یکی کنوانسیون حمایت از اشخاص کهن‌سال و دیگری کنوانسیون «تجارت و حقوق بشر» است تا شرکت‌ها و دولت‌ها در عرصه تجارت نیز ارزش‌های حقوق بشری را رعایت کنند و در نتیجه فعالیت‌ تجارتی دولت‌ها و شرکت‌ها نباید حقوق کارگران تلف شود و به محیط زیست صدمه برسد.

مرور کارکردهای کمیسیون در شانزده سال گذشته موضوع دیگری بود که داکتر سمر به آن اشاره کرد و گفت که در نتیجه فعالیت‌های کمیسیون، ۵۰ زندان شخصی غیرقانونی مسدود شده، عمل شنیع بچه‌بازی جرم‌انگاری گردیده و دیگر کسی آزادانه نمی‌تواند کودکان پسر را در محافل برقصاند و از آنان سوء استفاده نمایند. داکتر سمر گفت رهبری کمیسیون همواره در برابر عملکردهای ضد حقوق بشری موضع‌گیری کرده و بر دولت فشار وارد کرده تا تمام اجراتش با ارزش‌های حقوق بشری منطبق باشد. او خاطرنشان کرد که گاهی اعتراض می‌شود که کمیسیون هیچ کاری انجام نداده است در حالی که فعالیت کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان نظارتی و آموزشی است تا اجرایی.

حمایت و انکشاف حقوق زنان و کودکان فعالیت دیگر کمیسیون بوده است. داکتر سمر گفت کمیسیون توانسته است از طریق دادخواهی در وزارت معارف اصلاحاتی را در نصاب تعلیمی وارد کند تا نصاب تعلیمی حقوق برابر زن و مرد را به رسمیت بشناسد و کتب درسی ترویج کننده خشونت در جامعه نباشد.

تهدیدها در برابر حقوق بشر

فقر، ازدیاد فاصله بین فقیر و غنی، تاثیرات ناگوار محیط زیستی، خدمات بی‌کیفیت صحی، و عدم کنترول زاد و ولد در افغانستان نگرانی‌هایی بود که داکتر سمر به آن‌ها اشاره کرد و گفت که کمیسیون مستقل حقوق بشر همواره از دسترسی نابرابر مردم افغانستان به این حقوق بشری شان نگران است و برای بهبود وضعیت تلاش خواهد کرد. خانم سمر گفت که این مسایل تهدیدهای اصلی در برابر تامین حقوق بشری مردم افغانستان است و تا زمانی که حکومت برای پایان دادن به این مشکلات اقدام نکند، حقوق بشر در افغانستان همچنان نقض خواهد شد. او تاکید کرد که «حکومت‌داری بد» نیز سبب نقض حقوق بشری مردم می‌شود و فاصله حکومت با مردم را با گذشت هر روز بیشتر می‌کند بنابراین کمیسیون مستقل حقوق بشر همواره تاکید کرده است که برای تطبیق قانون و گسترش حاکمیت حکومت در تمام نقاط افغانستان، ابتدا باید حکومت‌داری اصلاح شود و فساد از بین برود در غیر آن بی‌اعتمادی نسبت به حکومت با گذشت هر روز بیشتر خواهد شد.

داکتر سمر تاکید کرد که فرهنگ معافیت از مجازات سبب شده است تا مردم به عدالت دسترسی نداشته باشند، مردم اعتماد شان بر سیستم عدلی و قضایی دولتی را از دست دهند. او تاکید کرد که کمیسیون در پنج سال آینده نیز تلاش خواهد کرد تا با شکنجه مبارزه کند و کرامت انسانی مردم افغانستان در نتیجه شکنجه زیر پا نگردد.

رییس کمیسیون مستقل حقوق حقوق بشر افغانستان با اشاره به پروسه صلح تاکید کرد که «صلح قطع جنگ نیست» بلکه صلح زمانی تامین می‌شود که انسان‌ها در یک جامعه «با کرامت و عدالت» زندگی کنند. به باور رییس کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان صلح زمانی تامین می‌شود که مردم افغانستان خود دست به دست هم دهند و برای آوردن صلح و ثبات دایمی تلاش کنند زیرا به گفته داکتر سمر «آتش بس یک طرفه صلح نیست.»

نقش موثر رهبری کمیسیون

جناب محترم محمد یعقوب حیدری، والی ولایت کابل نیز در این جلسه سخنرانی کرد. او با قدردانی از زحمات و تلاش‌های داکتر سیماسمر و کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان گفت که در نتیجه همین فعالیت‌ها حالا حقوق بشر در جامعه نهادینه شده و تمام فیصله‌ها مطابق با ارزش‌های حقوق بشری صورت می‌گیرد. آقای حیدری با ابراز سپاس از عبدالاحد فرزام، رییس دفتر ساحوی کابل کمیسیون گفت که آقای فرزام به صورت منظم در جلسات هماهنگی ولایت شرکت می‌کند، اداره محلی را راهنمایی کرده و همواره تاکید دارد که ارزش‌های حقوق بشری باید در تمام مراحل پلان‌سازی و اجرایی ولایت کابل مدنظر گرفته شود.

والی کابل گفت حضور زنان در این ولایت نسبت به گذشته بهبود یافته و در حال حاضر ۳ میلیون زن فعال در ولایت کابل زندگی می‌کنند و در فعالیت‌های مختلف اجتماعی، سیاسی و اقتصادی سهم دارند. او گفت با وجودی که مشارکت زنان در شهر بهبود یافته ولی هنوز هم تبعیض علیه زنان در ولسوالی‌های کابل ادامه دارد و کار بیشتری نیاز است تا زنان در ولسوالی‌ها نیز از حقوق بشری شان برخوردار شوند.

قانون شکنی زورمندان در ولایت کابل موضوع دیگری بود که جناب آقای حیدری به آن اشاره کرد و گفت «کمیسیون مستقل حقوق بشر از قدرت لازم برای مهار زورمندان و غاصبان زمین برخوردار است خوب است که این موضوع در نظر گرفته شود.»

حیات الله امیری، مسوول بخش لوجستیک کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان  گفت که کمیسیون مشوره‌هایش را برای تدوین پنجمین پلان استراتژیک به صورت گسترده آغاز کرده و با نهادهای تمام زون‌های افغانستان در این مورد مشوره شده است. او افزود که هدف از این مشورت‌ها رسیدن به دورنمایی است که در آن یک جامعه عادلانه، آزاد و دموکراتیک و صلح آمیز که در آن حقوق بشری تمام افراد جامعه رعایت و حمایت شود، می‌باشد.

نحوه فعالیت کمیسیون

عبدالاحد فرزام رییس دفتر ساحوی کابل کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان در این جلسه مبنای قانونی تشکیل و صلاحیت‌های کمیسیون را برای اشتراک کنندگان معرفی کرد و گفت کمیسیون براساس ماده ۵۸ قانون اساسی تشکیل شده است. آقای فرزام در یک ارایه جزییات فعالیت‌ها و کارکردهای کمیسیون مستقل حقوق بشر را برای حاضرین تشریح کرد.

آقای فرزام گفت که براساس قانون اساسی کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان مستقل است و فعالیت‌هایش را مستقلانه به پیش می‌برد و با هیچ حزب یا جریان سیاسی و نهاد دولت وابستگی ندارد. او تاکید کرد: «اصل استقلالیت بسیار اساسی است که در نتیجه نقض این اصل، ماهیت کار کمیسیون به مخاطره می‌افتد.»

به گفته آقای فرزام کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان در چهار عرصه مستقل است. اول؛ توانایی تصمیم‌گیری و عمل مستقلانه است که هیچ نهادی حق مداخله در تصمیم‌گیری‌های کمیسیون ندارد. دوم؛ از نظر بودجه نیز کمیسیون مستقل است و بودجه اش را بدون مداخله نهادهای دیگر به مصرف می‌رساند. سوم؛ از نظر اداری کمیسیون به صورت مستقلانه از نظر تشکیلاتی کارمندانش را استخدام و یا به قرارداد آن‌ها خاتمه دهد. چهارم؛ هیات رهبری کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان از سوی رییس جمهور تعیین می‌شود ولی هیچ نهاد دیگری تا پایان ماموریت هیات رهبری یا کمیشنران کمیسیون، حق عزل هیات رهبری را ندارد.

رییس دفتر ساحوی کابل کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان گفت که کمیسیون براساس اصولنامه پاریس ایجاد شده و این نهاد باید دارای صلاحیت‌های گسترده و تعریف شده باشد. آقای فرزام گفت که اختیارات و صلاحیت‌های کمیسیون تعریف و مشخص شده و دارای اختیارات واضح است و ابهامی در آن وجود ندراد. آقای فرزام تاکید کرد «باتوجه به حساسیتی که فعالیت کمیسیون دارد، اختیارات آن نیز تعریف شده است.»

براساس اظهارات آقای فرزام، کمیسیون از تمام محلات سلب آزادی نظارت می‌کند، به موارد نقض حقوق بشری افراد رسیدگی و از آن نظارت می‌نماید تا هیچکسی از حق بشری خود محروم نشود. از سوی دیگر کمیسیون صلاحیت دارد تا از اجراات فعالیت‌های حقوق بشری تمام نهادهای دولتی نظارت نماید. همچنین کمیسیون از طریق برگزاری ورکشاپ‌ها، سمینارها و همکاری با دانشگاه و مراکز تحصیلی برای مردم در رابطه به حقوق بشر آگاهی می‌دهد. آقای فرزام گفت که کمیسیون از گروه‌ها و افراد آسیب پذیر حمایت می‌کند تا این افراد از حقوق بشری شان برخوردار شوند.

دست آوردها

فعالیت شانزده ساله کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان سبب شده است تا کمیسیون دست‌آوردهای قابل ملاحظه‌ای در عرصه‌های آموزش، توسعه، نظارت و حمایت از حقوق بشر داشته باشد. آقای فرزام توضیح داد که در این مدت کمیسیون توانسته است حدود ۷۰۰ هزار نفر را در سراسر کشور آموزش دهد و از ارزش‌های حقوق بشری آگاه سازد. همچنین بیش از ۴۵ هزار شکایت مردم را پیگری، ثبت و رسیدگی کرده و برای تامین این حقوق برای متضررین دادخواهی کرده است. در عرصه مبارزه با خشونت علیه زنان نیز کمیسیون به بیش از ۴۵ هزار قضیه خشونت علیه زنان رسیدگی کرده و ۷۰۰۰ زندانی غیرقانونی از زندان‌ها رها شده‌اند. بدین ترتیب ۵۰ زندانی شخصی و غیرقانونی که توسط افراد زورمند ایجاد شده بودند، توسط کمیسیون مسدود شده است. از سوی دیگر بخش تحقیق کمیسیون ۹۱ مورد گزارش تحقیقی نشر کرده که منبع بسیار خوبی برای محققان و دانشجویانی است که پایان نامه‌های شان را در عرصه حقوق بشر می‌نویسند.

آقای فرزام گفت فعالیت‌های کمیسیون مستقل حقوق بشر سبب شده است که شماری از افراد خود به صورت داوطلبانه فعالیت‌های حقوق بشری را انجام می‌دهند و صنف تازه‌ای در افغانستان شکل گرفته که عبارت از مدافعان حقوق بشر است. آقای فرزام گفت که کمیسیون میکانیزم مشخصی برای حمایت و دفاع از مدافعان حقوق بشر نیز دارد.

نحوه تطبیق استراتژیک پلان قبلی

نجیب الله زدران ببرکزی هماهنگ کننده بخش اطفال کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان در مورد پلان استراتژیک قبلی کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان معلومات داد و گفت که کمیسیون تمام فعالیت‌هایش را در سال‌های گذشته براساس همین پلان تطبیق کرده و در عرصه‌های حمایت، نظارت، آموزش و دفاع از حقوق بشر فعالیت‌هایش را به پیش برده است. او با اشاره به نقش مهم رهبری کمیسیون گفت که در نتیجه فعالیت‌های رهبری کمیسیون قوانین به نفع تامین حقوق بشری مردم افغانستان تعدیل شده و قوانینی که برای تامین این حقوق نیاز بودند، در نتیجه تلاش‌های کمیسیون تصویب شده است.

آقای ببرکزی با ارایه آمار و ارقام نشان داد که کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان زمینه درج شکایت، رسیدگی به شکایات و دفاع و حمایت از اشخاص قربانی را فراهم کرده است. آمارهای مربوط به سال‌های گذشته توسط آقای ببرکزی به صورت جداگانه ترتیب شده بود و نشان می‌داد که در هرسال کمیسیون چه اندازه مراجعه کننده داشته است.

هماهنگ کننده بخش اطفال کمیسیون با ارایه جزییات از کنفرانس‌های تدویر شده توسط کمیسیون گفت نامزدانی که در انتخابات ریاست جمهوری کاندید کرده بودند به کمیسیون فراخوانده می‌شدند و از آن‌ها تعهد گرفته می‌شد تا به ارزش‌های حقوق بشر متعهد باشند و این ارزش‌ها را نقض نکنند.

نقش مردم در تهیه استراتژیک پلان

لطیفه سلطانی هماهنگ کننده بخش حمایت و انکشاف حقوق زنان در کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان وضعیت کنونی را برای تدوین پلان جدید استراتژیک کمیسیون تحلیل کرد. خانم سلطانی تاکید کرد که همانند پلان استراتژیک قبلی کمیسیون، پلان جدید نیز براساس نظرات و پیشنهادات مردم افغانستان تدوین می‌شود و هدف از برگزاری این جلسه نیز جمع‌آوری نظرات مردم در مورد این پلان می‌باشد.

خانم سلطانی گفت «دست‌آوردهایی که امروز در عرصه حقوق بشر داریم در گذشته نداشتیم و با اتکا به تجاربی که کسب شده، کمیسیون به آینده می‌نگرد و برای بهبود وضعیت حقوق بشر در افغانستان تلاش می‌کند.» هماهنگ کننده بخش زنان با خطاب قرار دادن اشتراک کنندگان این جلسه گفت که «نظرات شما» رهنمای کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان برای تدوین پلان استراتژیک جدید است تا در پنج سال آینده براساس همین پلان، فعالیت‌های کمیسیون به پیش برده شود.

کار گروهی

اشتراک کنندگانی که از چهارده ولایت به دفتر مرکزی کمیسیون مستقل حقوق بشر دعوت شده بودند، به گروپ‌های مختلف تقسیم شدند و در رابطه به ارزش‌های حقوق بشری بحث و تبادل نظر نمودند. فعالیت گروپی طوری بود که هر گروپ یکی از چندین فعالیت حقوق بشری را در اولویت قرار می‌داد و نظرات خودرا در مورد ضعف، قوت، تهدید و فرصت‌های این فعالیت مشخص می‌نمود.

گروپ‌های کاری پس از بحث و تبادل نظر، یافته‌های شان را ارایه کردند و قرار است که همین نظرات نقشه راه کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان برای اولویت دهی فعالیت‌های حقوق بشری در پنج سال آینده باشد. همین نظرات است که براساس آن پلان استراتژی پنج سال آینده کمیسیون تدوین می‌شود و کمیسیون فعالیت‌هایش را براساس آن به پیش می‌برد.

نظرات مردم

اشتراک کنندگان این جلسه علاوه بر نظراتی که در مورد بهبود حقوق بشر به صورت کل ارایه کردند، هر کدام بر تامین حقوق بشر در مناطق شان نیز تاکید کردند. چنانچه شماری از اشتراک کنندگان در گفتگو با بخش نشرات کمیسیون چالش‌های مشخصی را ذکر کردند که مردم در مناطق شان با آن روبرو هستند.

احمد فرید عمری مسوول رادیو تلویزیون «غزنویان» در ولایت غزنی گفت: «این جلسه بسیار مفید، جامع و ارزنده بود زیرا همین جلسه است که رهنما و رهگشای کارکردهای کمیسیون برای پنج سال آینده است. هر نهاد زمانی موقف است که مردم را با خود داشته باشد و براساس نظرات مردم فعالیت کند. کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان به این امر مهم پی برده و ما در اینجا آمده‌ایم تا نظرات خودرا با کمیسیون شریک کنیم. همین ابتکار سبب می‌شود تا کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان در پنج سال آینده فعالیت‌هایی را انجام دهد که مردم می‌خواهند و به آن نیاز دارند.»

عبدالمتین، معاون شورای ولایتی نورستان در رابطه  به اهمیت حضور نمایندگان مردم در تدوین پلان استراتژیک کمیسیون گفت: «به نظرم حضور من در این جلسه بسیار مهم است. من نماینده مردم در نورستان هستم و اینجا آمده ام تا نظرم را در مورد پلان پنج سال آینده کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان شریک کنم. این بسیار مهم است تا کمیسیون طوری فعالیت کند که مردم به آن نیاز دارند. در اینجا ما تمام توقعات و خواسته‌های مردم خودرا با کمیسیون شریک می‌کنیم. کمیسیون برای دفاع از حقوق بشری مردم ایجاد شده و بسیار ضرور است تا کمیسیون بداند که مردم چه می‌خواهند و باید به کدام حقوق مردم رسیدگی شود. در ولایت زنان و کودکان بسیار زیاد مشکل دارند. زورمندان بالای آن‌ها ظلم می‌کنند و من امروز این موضوع را مطرح کردم تا از نفوذ زورمندان جلوگیری و از زنان و کودکان در نورستان حمایت شود.»

یلدا سادات معاون شورای ولایتی لوگر اشتراک کننده دیگری بود که در این جلسه حضور داشت بر تامین حقوق بشری مردم در ولایات ناامن تاکید کرد: «من فعلا در برنامه تدوین پلان استراتژیک کمیسیون مستقل حقوق بشر آمده ام. در اینجا نمایندگان ۱۴ ولایت شرکت کرده‌اند. ما از ولایاتی آمده ایم که مردم در آن مشکلات زیادی دارند و باید در پنج سال آینده برای حل این مشکلات کار شود. آنگونه که من در جریان هستم، نظرات ما در این پلان استراتژیک گنجانده می‌شود. ما در کارهای گروپی شرک کردیم و در آن اولویت‌هایی را مشخص کردیم که کمیسیون باید در پنج سال آینده روی آن تمرکز کند.»


بازنشر این مطلب