گزارش‌های روزانه بازدید:284 تاریخ نشر:2017-09-21

کارگاه دو روزه آموزش روش تحقیق برگزار شد

کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان کارگاه دو روزه‌ای را زیر عنوان «کارگاه آموزشی روش تحقیق» برگزار کرد. این کارگاه در روزهای ۲۹ و ۳۰ سنبله ۱۳۹۶ در دفتر مرکزی کمیسیون برگزار شد و کارمندان بخش تحقیق از سه ولایت ننگرهار، لوگر و پکتیا در آن شرکت کرده بودند.

بخش تحقیق یکی از بخش‌های کلیدی در کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان است. مسوولان و کارمندان بخش تحقیق، وظایف مهمی را به عهده دارند و علاوه بر انجام تحقیق ملی سالانه، تمام مسایل مربوط به تحقیق در عرصه حقوق بشر، به همین بخش ارتباط دارد.

محمد موسی محمودی رییس اجراییه کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان هنگام افتتاح این کارگاه با اشاره بر اهمیت فعالیت‌های خستگی ناپذیر اعضا و کارمندان کمیسیون در پانزده سال گذشته گفت که دست‌آوردهای کمیسیون همواره تاثیرگذار بوده و فعالیت‌های کمیسیون همواره به عنوان یک نهاد نمونه شناخته شده است. آقای محمودی افزود که کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان به مرحله‌ای از اعتبار رسیده که گزارش‌ها و تحقیق‌هایی که توسط این نهاد نشر می‌شود، مورد اعتماد و اعتبار نهادهای بین‌المللی قرار می‌گیرد.

جایگاه کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان برای سایر نهادهای حقوق بشری در منطقه و جهان موضوع دیگری بود که آقای محمودی به آن اشاره کرد. او گفت که اثرگذاری کمیسیون در محافل حقوق بشری در سطح جهان همواره مطرح می‌شود. براساس اظهارات آقای محمودی از جمله ۲۲ نهاد حقوق بشر در کشورهای آسیا پاسفیک، تنها سه نهاد برای انجام ماموریت‌های‌شان استراتژیک پلان دارند. همچنین این نهادهای ملی تحقیق سالانه ندارند در حالی که کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان فعالیت‌هایش را براساس استراتژیک پلان به پیش می‌برد و همه‌ساله یک تحقیق ملی نیز به راه می‌اندازد.

اهمیت ارتقای ظرفیت

کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان همواره تلاش کرده تا کارگاه‌های ارتقای ظرفیت را در بخش‌های مختلف برگزار کند. چنانچه در سال جاری چندین کارگاه برای ارتقای ظرفیت کارمندان بخش آمبودزمن، کارمندان ولایتی و بخش تحقیق برگزار شده است.

آقای محمودی تاکید کرد که ارتقای ظرفیت برای کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان از اهمیت خاصی برخوردار است زیرا تلاش می‌شود تا کارمندان با دانش نوین و به‌روز شده در عرصه‌های مختلف حقوق بشری آشنا شوند. همچنین «ابتکار و نوگرایی» در فعالیت‌های کمیسیون به عنوان یک اصل پذیرفته شده است. او افزود که با برگزاری کارگاه‌های آموزشی زمینه آموزش و یادگیری برای کارمندان تازه‌وارد کمیسیون فراهم می‌شود و سبب می‌گردد تا کارمندان ساحوی نیز تجارب عملی و نظری شان را شریک سازند. او تاکید کرد که کمیسیون تلاش می‌کند تا دست آوردهایش «صد درصد کامل و معیاری باشد.»

رییس اجراییه کمیسون گفت تلاش می‌شود تا کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان با نهادهای حقوق بشری در سطح جهان به خصوص اروپا و امریکای لاتین رقابت کند؛ زیرا در حال حاضر توانایی و ظرفیت کاری کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان به مراتب بهتر از کمیسیون‌ها و نهادهای ملی حقوق بشر در سطح کشورهای منطقه است.

وظایف بخش تحقیق

بخش تحقیق در کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان در ابتدا زیر نام «بخش تحقیق و پالیسی» فعالیت می‌کرد؛ اما حالا این بخش تحت عنوان «تحقیق و مطالعات حقوق بشر» فعالیت می‌کند.

مختار حیدری عضو بخش تحقیق، با ارایه یک پریزنتیشن وظایف و مسوولیت‌های این بخش را مشخص کرد و گفت که مطابق لایحه وظایف، مسئولیت‌ها و وظایف عمده این بخش عبارت است از:

  • طرح و راه‌اندازی تحقیقات میدانی در موضوعات مختلف حقوق بشری؛
  • تحقیق و بررسی در مورد برخی از قضایای جدی نقض حقوق بشر و تهیه گزارش برای نشر؛
  • راه‌اندازی تحقیقات کتابخانه‌ای در مورد مفاهیم حقوق بشری به هدف ترویج و توسعه حقوق بشر؛
  • تهیه کتاب، دست نامه و جزوه‌های آموزشی در موضوعات حقوق بشری؛
  • برگزاری کنفرانس‌های علمی در مورد موضوعات مهم حقوق بشری؛
  • برگزاری کارگاه‌های آموزشی‌ کوتاه‌مدت برای ارتقای ظرفیت سائر همکاران بخش‌های برنامه‌ای؛
  • ارائه مشورت‌های لازم در مورد موضوعات تحقیقاتی به ریاست اجرائیه و هماهنگ‌کنندگان بخش‌ها؛
  • ارائه معلومات در مورد وضعیت حقوق بشر به هیئت رهبری کمیسیون و سائر همکاران؛
  • اشتراک در کنفرانس‌ها و سمینارهای حقوق بشری که توسط سائر سازمان‌ها در خارج و داخل برگزار می‌شود؛
  • همکاری با سائر بخش‌های برنامه‌ای در نوشتن یا اصلاح گزارش‌های موضوعی و تحقیقی.

آقای حیدری علاوه کرد که تحقیق میدانی در رابطه به مسایل حقوق بشری، همکاری با محققان و محصلان در تهیه مواد تحقیقی برای آن‌ها و برگزاری کنفرانس‌های علمی از وظایف دیگر بخش تحقیق است.

در یک پریزنتیشن دیگر آقای حیدر به روش‌های جمع‌آوری اطلاعات برای بخش تحقیق پرداخت و این روش‌ها را به بحث و بررسی گرفت. او گفت مصاحبه یکی از مهم‌ترین روش‌های گردآوري اطلاعات است كه در آن از مصاحبه‌شوندگان به‌صورت فردي يا گروهي پرسش می‌شوند. مصاحبه روشي است که اطلاعات موردنیاز تحقيق از طريق ارتباط مستقيم بين پرسشگر و پاسخگو گرداوري می‌شود. اين عمل می‌تواند به‌صورت رودررو يا برقراري ارتباط تلیفوني انجام پذيرد. پاسخ سؤالاتي را كه در طول مصاحبه پرسيده می‌شود، می‌توان با نوشتن يا ضبط در نوار صوتی یا تصویری ثبت نمود، ثبت سؤالات ممكن است در طول مصاحبه يا هر چه زودتر بعد از مصاحبه و قبل از آنكه فراموش شوند صورت گيرد. عناصر مصاحبه عبارت‌اند از: پرسشگر، پاسخگو، محيط مصاحبه، موضوع مصاحبه و پرسش‌ها.

سلما صادق عضو دیگر بخش تحقیق با ارایه یک پریزنتیشن، در رابطه به  شیوه‌های جمع‌آوری مواد و مصاحبه‌های لازم برای تحقیق توضیح داد. او گفت که محققان کمیسیون مستقل حقوق بشر باید هنگام جمع آوری مصاحبه‌ها و مواد تحقیق، آمادگی کامل داشته باشند و با استفاده از روش‌های برخورد مناسب با مصاحبه شدگان، زمینه را برای جمع‌آوری مواد لازم فراهم نمایند. خانم صادق افزود با وجودیکه ناامنی سبب می‌شود تا کارمندان کمیسیون به مناطق تحت کنترول مخالفان مسلح دولت رفته نتوانند؛ اما آن‌ها باید تلاش کنند تا از راه‌های ممکن معلومات‌شان از این مناطق را بدست آورند.

خانم صادق افزود که تعریف و تعیین جامعه آماری، برنامه‌ریزی و هماهنگی لوجستیکی و در نظر گرفتن نکات رفتاری مصاحبه کننده با مصاحبه شوندگان از عناصر اصلی یک تحقیق است که باید مدنظر گرفته شوند.

محمد عظیم بشارت عضو دیگر بخش تحقیق با ارایه یک پریزنتیشن گفت در رابطه به روش، فرایند و چالش‌های تحقیق معلوماتی را ارایه کرد. آقای بشارت گفت به‌استثنای تحقیق ملی که روش خاص خودش را دارد، دیگر تحقیقات کمیسیون، تحقیق کمی بوده با روش توصیفی و با استفاده از چهار نوع ابزار جمع‌آوری معلومات (سؤال‌نامه، مصاحبه، مشاهده و استفاده از اسناد موجود) انجام‌ می‌یابد. کمی به این معنا است که تحقیقات کمیسیون از نوع تحقیقاتی است که یافته‌های آن از طریق مطالعه داده‌ها به شکل اعداد و ارقام به‌دست‌آمده است. اما رویکرد یا روش توصیفی به این دلیل مورد تأکید قرار دارد که تقریباً تمامی تحقیقات کمیسیون با مطالعه رابطه بین متغیرها در تلاش توصیف عینی از وضعیت موجود بوده و با توجه به همین یافته‌های روابط بین متغیرها است که نتیجه نهایی را که عمدتاً با پیشنهاد‌های خاصی نیز همراه است به‌عنوان گزارش نهایی ارائه می‌کند.

براسا اظهارات آقای بشارت، تحقیق ملی بر اساس روشی انجام می‌شود که در بسته آموزشی مجمع آسیاپاسفیک تعریف گردیده است. در این تحقیق علاوه بر سؤال‌نامه، مصاحبه و مشاهده، دو وسیله مهم دیگر نیز برای جمع‌آوری معلومات وجود دارد که هرکدام به‌نوبه خود از اهمیت خاصی برخوردار بوده و معلومات مهمی را در اختیار محقق قرار می‌دهد. این دو وسیله شامل جلسات فوکس‌گروپ و جلسات استماع‌عامه است. در جلسات فوکس‌گروپ، تعداد معدودی از شرکت‌کنندگان که با موضوع تحقیق ارتباط کاری نزدیک دارند، سؤال‌های از قبل تهیه شده را به بحث گرفته و به بررسی وضعیت، چالش‌های موجود و راهکارهای مؤثر می‌پردازند. در جلسات استماع‌عامه دیدگاه‌های اشتراک کنندگان شامل مسئولان و کارمندان بلندپایه حکومت‌های محلی در سطح ولایات و ولسوالی‌های کشور، نمایندگان جامعه مدنی و فعالان حقوق بشر، تحصیل یافته‌ها و متخصصان، اصحاب رسانه‌ها و فرهنگیان، نمایندگان قشری که موضوع با آن ارتباط دارد و عامه مردم در رابطه به موضوع، جمع‌آوری و ثبت می‌شود.


بازنشر این مطلب