بخش عدالت انتقالی !
یکی از بخشهای کاری کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان بخش عدالت انتقالی است، این بخش بمنظور تعقیب اهدافی چون:
- حاکمیت قانون

- تحقق فرهنگ پاسخگوئی

- ترویج احترام به حقوق بشر

- مصالحه و آشتی ملی

فعالیت مینماید.
این بخش از آوان تاسیس کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان الی اکنون به اثراجرای فعالیتهای خویش به دست آوردهای عمده آتی نائل آمده است: افغانستان در مقابله با میراث جنایات ضدبشری دولتهای گذشته ، مقامات سرکوبگر، گروه ها وافراد مسلح که در طول دونیم دهه اخیر مرتکب آن گردیده اند فایق آید. افغانستان کشوری است که با بیش از 20 سال نقض حقوق بشر ، خشونت ، بی عدالتی ، تخریب مادی و معنوی اکثر نقاط کشورو تضعیف ارزشهای اجتماعی و فرهنگی روبرو بوده است . رسیدگی به جرایم ضدبشری و جرایم جنگی در گذشته ومسئله عدالت انتقالی از جمله مسئولیتهای اولیه کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان در اولین ورکشاپ ملی حقوق بشر که توسط کمیساری عالی حقوق بشر بتاریخ 9 مارچ 2002 دایر گردید، شناخته شد. در این رویداد تاریخی ، نمایندگان جامعه مدنی ، بزرگان و دولتمردان باربار به شمول حامد کرزی رئیس وقت اداره موءقت افغانستان برلزوم طرح میکانیزمها برای رسیدگی به جنایات گذشته در افغانستان تاکید نمودند. در پی این ورکشاپ رئیس اداره انتقالی با صدور حکمی ، صلاحیتهای کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان را تعین کرد، براساس این فرمان، " کمیسیون صلاحیت دارد تانظر خواهی ملی را اجرا کرده واستراتیژی ملی عدالت انتقالی ورسیدگی به جرایم گذشته را پیشنهاد کند". براساس این فرمان، کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان از ماه جدی 1383 ( جنوری 2004) تا ماه اسد سال 1383( اگست 2004) پروسه نظرخواهی ملی را راه اندازی نمود. این نظرخواهی با برگزاری یک سلسله جلسات با گروره های جامعه مدنی در نقاط مختلف کشور آغاز گردید. به تعقیب آن، برنامه یک نظر خواهی وسیع ملی طراحی شد. این برنامه شامل دوقسمت بود : (1) تطبیق یک نطرسنجی به منظور دریافت اطلاعات کمی و تشخیص اولویتها و ( 2) تدویر گروپهای مباحثاتی به منظور دریافت اطلاعات کیفی وتشخیص برداشتهای کمیسیون از شیوه تحقیقات علوم اجتماعی استفاده کرده و هدف کلی این گزارش ، بازتاب واقعبینانه پیامدهای این نظرخواهی بود. کمیسیون این نظرخواهی را در 32 ولایت از مجموع 34 ولایت افغانستان و در میان مهاجرین مقیم پاکستان و ایران انجام داده است . در مجموع 4151 نفر ( 3451 نفر در داخل کشور و حدودآ 400 مهاجر در پاکستان و 300 در ایران ) در نظرخواهی شرکت نمودند. همچنان این نظرخواهی به منظور انعکاس خواستهای واقعی مردم در سطح ولسوالیها و حتی در برخی موارد در سطح قریه جات انجام شده است . تقریبآ 211 گروپ مباحثاتی در سراسر کشور برگزار شد و مجموعآ 2300 نفر در آن اشتراک کردند. این رقم از اشتراک کنندگان و پاسخ دهندگان در همچو مشوره های ملی ، بالاتر از معیاری است که که اکثرآ در همچو تحقیقات از آن استفاده میگیردد. در نتیجه میتوان گفت که در این برنامه ملی نظرخواهی در مجموع بتعداد حدودآ 6000 نفر شرکت نمودند و در ختم این برنامه کمیسیون یک گزارش جامع با معیارهای قبول شده تحقیقاتی از یافته های این نظرخواهی تحت عنوان ( صدای مردم برای تامین عدالت ) منتشر نموده است. این گزارش منحیث مبنا برای برنامه عمل دولت ( صلح ، مصالحه و عدالت در افغانستان) گردیده است. برنامه عمل دولت توسط حکومت افغانستان با همکاری کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان و هیات کمک ملل متحد ( یوناما) تهیه شده است . این برنامه به " اجلاس هاگ در باره صلح، مصالحه و عدالت در افغانستان " در 6و7 جون 2005 در هاگ، هالند برگزار شده بود. این برنامه دربرگیرنده نظراتی است که در جریان اجلاس توسط هیات دولت افغانستان، کمیسیون مستقل حقوق بشر این کشور وسایر اشتراک کنندگان مورد بررسی و پذیرش قرار گرفت. این برنامه اذعان میدارد که کلیه راهکارهای ایجاد صلح وعدالت باید با مشارکت فعال و معنادار همه دست اندرکاران ملی از قبیل مراجع قضائی، جامعه مدنی، انجمنهای حرفه ای، مجاهدین، گروه های سنتی و دینی، قربانیان، جنگجویان سابق وبخش های ( عاری از جرم) رژیمهای گذشته اجرا شود. توجه خاص باید به اشتراک زنان در این روند صورت گیرد. باید تضمین های در رابطه به عدم تطبیق مجازات غیری قانونی و غیر منصفانه و تامین حقوق همه اشتراک کنندگان وجود داشته باشد. بخش از تدابیر پیشنهادی در این برنامه در در پنج بخش کلیدی تنظیم گردیده که عبارتند از : (1) اذعان به رنج های مردم افغانستان (2) ایجاد نهادهای دولتی معتبر و پاسخگو (3) حقیقت یابی و مستندسازی (4)ترویج مصالحه ووحدت ملی (5) ایجاد راهکار های موثر ومعقول پاسخگویی . مسئولیت رهبری بخش کلیدی سوم برنامه عمل (حقیقت یابی و مستندسازی) به کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان تعلق دارد. هدف از این بخش این است تا به وسیله حقیقت جوئی و مستندسازی ، حقیقت جنگها و بی عدالتی هایکه در متن تاریخی و اجتماعی به وقوع پیوسته اند، مورد ارزیابی قرارگیرد. رفع بی اعتنائی و پایان دادن به حالت معافیت مداوم از طریق اذعان به ستم و ابراز باور به تامین عدالت و در عین زمان حمایت از مصالحه و اعتراف به اینکه " حقایق چندجانبه" وجود دارند وباید مورد شناسائی قراربگیرد. کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان این برنامه را بعد از تصویب آن توسط کابینه دولت آغاز ودر34 ولایت کشورراه اندازی نموده است که در این زمینه تا حد توان با در نظرداشت وضعیت نا مناسب امنیتی تلاش بعمل آمده تا جرایم چون جنایات جنگی ، جرایم علیه بشریت و نقض های جدی حقوق بشر را شناسائی ، تحقیق و در دومرحله تحلیل حقیقی و تحلیل حقوقی نمائید که گزارش یافته های این برنامه عنقریب قابل نشر است. این بخش کمیسیون تلاش نموده تا در عرصه دادخواهی در مورد پروسه عدالت انتقالی از طریق مطبوعات و رسانه های همگانی ، آگاهی لازم را به عامه مردم طی هزارها مصاحبه در مرکز ولایات کشور انجام دهد. همچنان این بخش کمیسیون توانسته است تا مجالس، کنفرانسها و ورکشاپهای متعددی را با نهادهای جامعه مدنی، مسئولین دولتی و عامه مردم در مرکز وولایات کشور بمنظور دادخواهی در زمینه پروسه عدالت انتقالی راه اندازی نماید که از جمله میتوان از تشکیل گروه عدالت انتقالی که متشکل از بیش از 20 نهاد ملی و بین المللی فعال در عرصه عدالت انتقالی اند، بطور نمونه نام برد. علاوبرآن این بخش جهت آگاهی عامه دررابطه به چگونگی پروسه عدالت انتقالی چندین بروشور را تهیه و درجامعه توزیع نموده است.

موادی وجود ندارد

موادی وجود ندارد

موادی وجود ندارد