گزارش‌های روزانه بازدید:753 تاریخ نشر:2019-12-23

گزارش ‌کمپاین هفت‌روزه به مناسبت گرامیداشت‌ روز جهانی اشخاص دارای معلولیت

تهیه‌کننده: بخش حمایت از حقوق اشخاص دارای معلولیت

 مقدمه:

کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان  برای حمایت از حقوق بشر، نظارت بر آن و تعمیم حقوق بشری اشخاص دارای معلولیت یک بخش برای حمایت از حقوق بشری اشخاص دارای معلولیت نیز ایجاد کرده است. این بخش که در دفاتر ساحوی دارای یک آمریت است، مطابق برنامه عمل سالانه کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان فعالیت‌های خود را انجام می‌دهد.

بخش حمایت از حقوق اشخاص دارای معلولیت، روز جهانی عصای سفید را در پانزدهم اکتوبر 2019 با سه رویکرد قابل سنجش در دفاتر خود تجلیل کرد که قرار ذیل بود:

  1. دسترس‌پذیر شدن منابع و آثار چاپی قابل دسترس برای اشخاص دارای معلولیت بینایی؛
  2. استخدام اشخاص دارای معلولیت در ادارات دولتی و بخش خصوصی مطابق قانون‌؛
  3. افتتاح حسابات بانکی مستقل برای معلولان حسی (نابینا و ناشنوا) در بانک‌های کشور.

ما توانستیم تا سوم دسامبر 2019 به اهداف خود تا اندازه‌ای نایل آییم، مثلاً در مورد دسترس‌پذیر شدن منابع و آثار چاپی، در مرکز منابع کمیسیون یک کتابخانه مجهز با 4000 جلد کتاب مختلف صوتی را برای اشخاص دارای معلولیت خوانشی افتتاح کردیم که تا اکنون تعداد ده‌ها تن از معلولان نابینا عضویت این کتابخانه را دریافت کرده و کتاب‌ها را که در سی‌دی‌ها نیز جابه‌جا شده است، به عاریه گرفته و از اینترنت دفتر کمیسیون نیز مستفید شده‌اند.

در قسمت استخدام اشخاص دارای معلولیت نیز توانستیم با فعالیت‌های دادخواهانه خویش مشترکاً با کمیسیون محترم اصلاحات ادارای و خدمات ملکی روی یک  طرز العمل کار کرده و آن را نهایی ساختیم.  بعداً این طرز العمل در برنامه مشترکی که به مناسبت روز جهانی اشخاص دارای معلولیت با کمیسیون محترم اصلاحات اداری و خدمات ملکی داشتیم، توسط رئیس کمیسیون محترم اصلاحات ادارای و خدمات ملکی امضا و اجرایی شد.

در مورد رویکرد سوم نیز ما ضمن دریافت متحد المآل از طرف ریاست محترم د افغانستان بانک، توانستیم که زمینه افتتاح حساب بانکی مستقل را برای معلولان حسی زمینه‌سازی و شمولیت اقتصادی آنان را تضمین کنیم و در پایان نیز بانک بین‌المللی افغانستان اعلان کردند که دفتر مرکزی‌شان را قابل دسترس برای معلولان کرده و حتی چند عدد ATM گویا را برای نابینایان فعال کرده و چند تن ذکور و اناث  دارای معلولیت را در نمایندگی‌های‌شان در کابل، هرات و جلال‌آباد استخدام می‌کنند، که کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان نیز در آن زمینه نیز با آنها همکاری می‌کند.

ضرورت ایجاد این بخش:

همانطوری که همه می‌دانیم در سطح دنیا اشخاص دارای معلولیت 15 درصد نفوس دنیا را تشکیل می‌دهند، در کشور ما افغانستان مطابق سروی که در سال 2005 توسط دفتر هندیکپ انترنشنال انجام شده،  2.7 درصد نفوس کشور را اشخاص دارای معلولیت های شدید تشکیل می‌دهند، اما متأسفانه  در اثر ادامه جنگ و ناامنی بیش از چهاردهه تعداد اشخاص دارای معلولیت افزایش یافته است، بنابراین ضرورت به یک سروی جدید برای دانستن آمار و ارقام گروه‌های مختلف اشخاص دارای معلولیت در کشور است. تا دولت تدابیر لازم برای دسترسی به حقوق بشری و عرضه خدمات برای بازتوانی گروه‌های مختلف اشخاص دارای معلولیت را در نظر گیرند.  

لازم به یادآوری است که اقدامات که تا اکنون برای حمایت از اشخاص دارای معلولیت از طرف دولت صورت گرفته است به هیچ‌وجه کافی نبوده و باید مطابق مفاد قانون اساسی، قانون حقوق و امتیازات اشخاص دارای معلولیت و کنوانسیون‌ها و میثاق‌های جهانی حقوق بشری اقدامات عملی برای رفع تبعیض و برابری و ایجاد فرصت‌های برابر برای اشخاص دارای معلولیت در نظر گرفته شود.

 بخش حمایت از حقوق اشخاص دارای معلولیت دستاوردهای خوبی در عرصه دادخواهی در مورد تصویب قوانین و کنوانسیون‌ها و میثاق‌های جهانی حقوق بشری و نظارت بر وضعیت حقوق بشری گروه‌های مختلف اشخاص دارای معلولیت داشته است.

همچنین یکی دیگر از فعالیت‌های کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان تجلیل روز جهانی اشخاص داری معلولیت است که از سال 2006 به بعد، این بخش با راه‌اندازی برنامه‌های آگاهی‌دهی از طریق تدویر محافل، تهیه ونشر پوسترها، بلبوردها، تهیه ونشر فلم‌های و اسپات‌ها، تهیه و نشر گزارش‌ها نقش  قابل ملاحظه را در بلند بردن سطح آگاهی عامه و جلب توجه مسئولان دولتی در مورد حقوق اشخاص دارای معلولیت ایفا کرده است.

امسال روز جهانی اشخاص دارای معلولیت با شعار سال 2019:

“Promoting the participation of persons with disabilities and their leadership: taking action on the 2030 Development Agenda”.

 “توسعه مشارکت اشخاص دارای معلولیت، تا سطوح رهبری: گام عملی در راستای دستور کار توسعه 2030"

«د رهبرۍ تر کچو، د معلوليت لرونکو کسانو د ګډون پراختيا: د ۲۰۳۰ کال د پراختيا دستورالعمل په برخه کې عملي ګام»

تجلیل صورت می گیرد، که شرح مختصر آن در پیوست است.

هدف کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان از تجلیل روز جهانی اشخاص دارای معلولیت:

کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان به منظور اینکه بتواند در طی یک سال اقدامات عملی را از تجلیل روز جهانی اشخاص داری معلولیت به دست آورد، رویکردهای مشخصی را در نظر گرفت که به صورت همزمان در همه دفاتر کمیسیون در مورد باید توجه قرار گیرد و آن رویکردها قرار ذیل بود:

  • ترویج ترمینالوژی کرامت-محور برای اشخاص دارای معلولیت؛
  •  دسترسی به حق اشتغال؛
  • دسترسی به  حق آموزش.

اقدامات کمیسیون در مورد اهداف فوق:

هماهنگ‌کننده بخش حمایت از حقوق اشخاص دارای معلولیت با دستیابی به شعار بین‌المللی روز جهانی اشخاص دارای معلولیت این شعار را به زبان‌های دری و پشتو ترجمه کرده و به همه دفاتر کمیسیون و نهادهای مدنی اشخاص دارای معلولیت و وزارت دولت در امور ورثه شهدا و معلولین ارسال کرد.

کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان با هماهنگی که با ریاست محترم کمیسیون اصلاحات اداری و خدمات ملکی که توسط کمیشنر محترم بخش انجام شده بود، از این روز مشترکاً در حضورداشت رؤسای محترم هر دو کمیسیون، هیأت رهبری و کمیشنران هر دو کمیسیون، محترم لوی‌سارنوال، وزیر تحصیلات عالی و سایرمقامات عالی‌رتبه دولتی، اعضای جامعه معلولیت، رسانه‌های همگانی در اول دسامبر و به پیشواز روز جهانی اشخاص دارای معلولیت در تالار اوتارسینگه کمیسیون اصلاحات اداری و خدمات ملکی تجلیل کردند.

در ضمن یک پریزنتیشن کوتاه نیز در مورد اهداف سه‌گانه با درنظرداشت قوانین نافذ، کنوانسیون حقوق اشخاص دارای معلولیت و میثاق مراکش تهیه و برای آمرین بخش حمایت از حقوق اشخاص دارای معلولیت و سایر همکاران در  کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان ارسال شد، تا آنها در برنامه‌های آگاهی‌دهی‌شان از آن استفاده کنند.

خلاصه کنفرانس مشترک به مناسبت روز جهانی اشخاص دارای معلولیت:

در محفل مشترکی که کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان و کمیسیون محترم اصلاحات اداری و خدمات ملکی به منظور تجلیل روز جهانی اشخاص دارای معلولیت داشتند، در ابتدا، آقای نادری، رئیس کمیسیون اصلاحات اداری و خدمات ملکی طرزالعمل استخدام اشخاص دارای معلولیت در ادارات دولتی را امضا و اعلان کرد که از همین روز این طرزالعمل اجرایی است. ایشان در ادامه صحبت‌هایش گفت که کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان  از ابتدای مسوده تا نهایی شدن این طرز العمل نقش عمده‌ای داشته است، و نظرات کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان نیز در این طرزالعمل گنجانیده شده است.

 این طرز العمل حاوی نکات خوبی است، از جمله به چند مورد آن در اینجا اشاره می‌شود:

 در بندهای 2- 3 و 4 ماده ششم طرز العمل آمده است:

  1. سه فیصد بست‌های خالی ردیف (د) شامل بست‌های پنجم و ششم مختص اشخاص دارای معلولیت تابع امتحان جمعی نمی‌گردد؛
  2. واحدهای منابع بشری مکلف‌اند بست اختصاص‌یافته اشخاص دارای معلولیت را فورم اعلان بست خالی مشخص نماید؛
  3. اشخاص دارای معلولیت می‌توانند در تمامی بست‌های خالی اعلان‌شده از جانب ادارات، رقابت نمایند.

هم‌چنین در ماده دوازدهم این طرز العمل آمده است: (1) در صورتی که رقابت جهت استخدام بین اشخاص دارای معلولیت و افراد غیر معلول باشد، کمیته امتحانات مکف است، برای معلولین واجد شرایط غرض استخدام در بست‌های ردیف (ج) شامل بست‌های سوم و چهارم پنج نمره امتیازی و در بست‌های ردیف (ب) شامل بست‌های اول و دوم سه نمره امتیازی در نظر بگیرد. در اخیر این ماده نیز چنین آمده است: معلولین قشر اناث صرف از پنج نمره امتیازی جندر مندرج طرز العمل تعیینات خدمات ملکی مستفید می‌گردند.

بانو بنفشه یعقوبی، کمیشنر بخش حمایت از حقوق اشخاص دارای معلولیت کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان در مورد اهداف و رویکردهای کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان توضیحات لازم در روشنایی شعار سال ارائه کرده و اقدام شایسته ریاست محترم کمیسیون اصلاحات اداری و خدمات ملکی را ستود و هم‌چنین از وعده‌های محترم شاروال ولایت کابل مبنی بر دسترس‌پذیر ساختن پیاده‌رو‌ها برای اشخاص دارای معلولیت بینایی یادآوری کرد و اینکه شاروال محترم کابل وعده داده است که بلبوردهایی حاوی شعارهای حقوق بشری را که کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان تهیه می‌کند، برای آگاهی عامه در سراسر ولایت کابل نصب و نشر کند. ایشان از اداره محترم لوی‌سارنوالی به عنوان یک نهاد نمونه یادآوری کرد که تا اکنون 60 تن از اشخاص دارای معلولیت را در آن اداره به کار استخدام کرده است. ایشان از وزارت محترم معارف نیز خواست که لطف نموده قانون آموزش تعلیمات همگانی را که وعده داده بود در روز جهانی اشخاص دارای معلولیت رونمایی می‌کند، هرچه زودتر به نشر بسپارد، و از وزارت تحصیلات عالی نیز خواست که  زمینه‌های تعلیم و تحصیل قابل دسترس برای اشخاص دارای معلولیت را فراهم کند. او از اقدام د افغانستان بانک مبنی بر اینکه برای  معلولان حسی زمینه افتتاح حسابات بانکی مستقل را فراهم می‌کند، ابراز قدردانی کرد.

 حاجی احمدشاه عضو کمیته دادخواهی حقوق اشخاص دارای معلولیت نیز در مورد وضعیت اشخاص دارای معلولیت صحبت کرد.

در ادامه محفل، رئیس محترم کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان، بانو شهرزاد اکبر در بیانیه کوتاهش گفت که همه ارگان‌ها و ادارات باید در استخدام اشخاص دارای معلولیت اهتمام ورزیده و از ادراه محترم لوی‌سارنوالی الگو بگیرند. او وعده داد که رسیدگی به تأمین حقوق بشری اشخاص دارای معلولیت را در اولویت‌های برنامه‌های کاری خود دارد. رئیس کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان و آقای نادری، رئیس کمیسیون مستقل اصلاحات اداری و خدمات ملکی تندیسی را که به منظور قدردانی از اصلاحات انجام شده و استخدام اشخاص دارای معلولیت در اداره لوی‌سارنوالی کشور انجام یافته است، مشترکاً به آقای محمدفرید حمیدی، لوی‌سارنوال جمهوری اسلامی افغانستان اهدا کردند.

لوی‌سارانوال کشور ضمن تشکر به دلیل اهدای لوح سپاس به او، در مورد اشخاص دارای معلولیت و توانمندی آنها صحبت کرد و وعده داد که به‌زودی 3 درصد اشخاص دارای معلولیت را مطابق با قانون حقوق و امتیازات اشخاص دارای معلولیت در اداره لوی‌سارنوالی کشوراستخدام می‌کند. او در ادامه صحبت‌هایش در مورد توانمندی اشخاص دارای معلولیت و فراهم کردن زمینه‌ها و فرصت‌های لازم برایش صحبت کرده و استخدام اشخاص دارای معلولیت را حق مسلم اشخاص دارای معلولیت خواند.

کمپاین آگاهی‌دهی درباره روز جهانی اشخاص دارای معلولیت:

این کمپاین از تاریخ اول دسامبرالی تاریخ 7 دسامبرسال روان در دفاتر ساحوی و ولایتی کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان طی کنفرانس‌ها و برنامه‌های آگاهی‌دهی و مصاحبه‌ها با رسانه‌های کشور انجام یافت و در نتیجه تعداد 2341 تن اعم از زن  و مرد به صورت مستقیم  از حقوق اشخاص دارای معلولیت آگاهی پیدا کردند.

در برنامه‌ها مسئولان دولتی شامل وزرا، معینان وزارتخانه‌ها، والی‌ها و معاونان ولایات، ولسوال‌ها، اعضای شورای ولایتی، رؤسای ادارات دولتی، اعضای جامعه مدنی، اشخاص دارای معلولیت، رسانه‌های همگانی، اشخاص متنفذ و نهادهای مدافع حقوق زنان و محصلان و متعلمان مکاتب و عام مردم  شرکت داشتند.

فعالیت‌های رسانه‌ای:

همکاران ما در همه دفاتر  با رسانه‌های مختلف از جمله تلویزیون‌ها، رادیوها و روزنامه‌ها نیز مصاحبه‌هایی در مورد حقوق اشخاص دارای معلولیت داشته‌اند که مدت‌زمان این برنامه‌ها 526 دقیقه بوده است، که در نتیجه تعداد کثیری از مردم در سراسر کشور در مورد حقوق اشخاص دارای معلولیت اطلاع حاصل کرده‌اند.

نتیجه‌گیری و دستاوردها:

  1. کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان بنا به فعالیت‌های دادخواهی خود در مسوده، تنظیم و نهایی‌سازی طرزالعمل استخدام اشخاص دارای معلولیت در ارگان‌های دولتی نقش بارزی داشته و جای مسرت است که این طرزالعمل توسط رئیس محترم کمیسیون اصلاحات اداری و خدمات ملکی در اول دسامبر سال روان امضا شد. در محفل تجلیل مشترک از روز جهانی اشخاص دارای معلولیت که توسط مسئولان هر دو کمیسیون صورت گرفت، امضا و اجرایی اعلان شد. البته در این طرزالعمل،  کمیسیون نیز به حیث نظارت‌کننده تطبیق این طرزالعمل مسئولیت یافته است.
  2. اعلان 10 بست سارانول مسلکی برای اشخاص دارای معلولیت در ادارات لوی‌سارنوالی در تمام ولایات کشور برای اشخاص دارای معلولیت فارغ التحصیل رشته‌های حقوق و شرعیات.
  3. ایجاد مرکز قابل دسترس برای معلولان و اخصاً معلولان حسی در دفتر بانک بین‌المللی افغانستان AIB))، و راه‌اندازی چهار دستگاه ماشین گویا برای معلولان حسی و استخدام اشخاص دارای معلولیت از اناث و ذکور برای نمایندگی‌های‌شان در کابل، هرات و جلال‌آباد.
  4. ارسال مکتوب متحدالمآل توسط دافغانستان بانک برای بانک‌های دارای‌ مجوز به منظور افتتاح حسابات بانکی برای معلولان حسی (نابینا و ناشنوا) در سطح کشور براساس دادخواهی‌های مؤثر این بخش و دریافت کاپی این متحدالمآل توسط کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان.
  5. بلند رفتن آگاهی 2341 تن اعم از زنان و مردان در سراسر کشور از حقوق اشخاص دارای معلولیت به صورت مستقیم و غیر مستقیم از طریق نشر گزارش‌های و انجام مصاحبه‌های همکاران با رسانه‌ها.
  6.  تعهد مسئولان دولتی در مورد استخدام اشخاص دارای معلولیت و تامین حق آموزش و سایر حقوق بشری‌شان؛
  7. در ولایت غور، معاون ولایت وعده دادند که یک مکتب اختصاصی را  برای تعلیم ناشنوایان در نظر خواهند گرفت، شهردار فیروز کوه  نیز وعده دادند که در صورت که معارف زمین برای اعمار مکتب نداشته باشند، یک نمره زمین برای اعمار مکتب ناشنوایان خواهند داد و هم‌چنین هفت تن معلول را استخدام می‌کنند.
  8. رئیس پوهنتون خصوصی میرویس نیکه در ولایت قندهارتعهد سپرده که از همه محصلان دارای معلولیت آن پوهنتون تخفیف 85 درصدی در نظر گرفته و از این پس صرف 3000 افغانی در هر سمستر حق الزمه خواهند گرفت و ابراز کرد که تا اکنون دو نفر معلول از این امتیاز برخورداراند،هم‌چنین رئیس انستیتوت خصوصی طبی مامون طاهری وعده داد که از معلولان بی‌بضاعت فیس نگرفته و برای سایر معلولان پنجاه درصد تخفیف در نظر خواهند گرفت.

جا دارد از رسانه‌های دیداری، شنیداری و نوشتاری نیز که برنامه‌ها را پوشش خبری دادند و با انجام مصاحبه و میزگردها در مورد حقوق اشخاص دارای معلولیت برنامه تولید و نشر کرده‌اند ابراز تشکر و قدردانی کنیم.

تصویرهای تجلیل روز جهانی اشخاص دارای معلولیت:

رئیس کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان، بانو شهرزاد اکبر، آقای نادری رئیس کمیسیون مستقل اصلاحات اداری و خدمات ملکی، لوی‌سارنوال آقای محمدفرید حمیدی و بانو یعقوبی، کمیشنر کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان

آقای صدیقی ولسوال گلدره، آقای آموزگار، سرپرست ریاست دفتر ساحوی کابل و محبتی، هماهنگ‌کننده بخش حمایت از حقوق اشخاص دارای معلولیت

 

نظیم الله صریحی، آمر بخش حمایت از حقوق اشخاص دارای معلولیت دفتر ساحوی جلال‌آباد

آقای نعمت الله نالان، آمر بخش حمایت از حقوق اشخاص دارای معلولیت دفتر ساحوی قندهار

‌عارفه نوید، رئیس دفتر ولایتی بدخشان در مراسم تجلیل‌ روز جهانی اشخاص دارای معلولیت

‌سجاد ساحل، سرپرست دفتر ولایتی غور در مراسم تجلیل ‌روز جهانی اشخاص دارای معلولیت

‌سید حفیظ الله فطرت، رئیس دفتر ساحوی کندوز در مراسم تجلیل ‌روز جهانی اشخاص دارای معلولیت

 

دفتر ساحوی هرات و تجلیل ‌روز جهانی اشخاص دارای معلولیت

       

دفتر ولایتی هلمند در تجلیل ‌روز جهانی اشخاص دارای معلولیت

دفتر ولایتی فاریاب در روز تجلیل ‌روز جهانی اشخاص دارای معلولیت

 

حوا صادقی، آمر بخش حمایت از حقوق اشخاص دارای معلولیت دفتر ساحوی بامیان و برنامه روز جهانی اشخاص دارای معلولیت

‌حبیب الرحمن ملک‌زاده، آمر بخش حمایت از حقوق اشخاص دارای معلولیت دفتر ساحوی کابل

 


بازنشر این مطلب