جنوا، 21-24 مارچ 2016

معرفی

این گزارش، جریان بیست و نهمین جلسه کمیته بین‌المللی هماهنگی برای نهادهای ملی حقوق بشر را که در ماه مارچ سال جاری در جنوا برگزار شد، تشریح می‌کند. در این جلسه هیأتی از افغانستان به ریاست محترم داکتر سیما سمر، رییس کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان و عضویت رئیس اجرائیه این کمیسیون اشتراک نمودند که با ارائه چندین سخنرانی در پنل‌های مختلف و همچنان اشتراک فعال در شورای حقوق بشر و ارائه نظریات رهنمودی و اصولی در رابطه به قطعنامه پایانی این جلسه توانستند توجه جهانی را به چالش‌های مهم حقوق بشری در افغانستان و راهکارهای مناسب برای بهبود آن جلب نمایند.

مقدمه

کمیته بین المللی هماهنگی نهادهای ملی حقوق بشر (ICC) بصورت منظم جلسه سالانه جهانی خویش را در جنوا، پایتخت سوئیس برگزار و جلسات منطقوی خویش را در یکی از چهار منطقه مختلف آمریکا، اروپا، اسیا پاسفیک و افریقا دایر می‌نماید. جلسات سالانه فرصتی مناسب برای اظهار نظر، بررسی راهکارها، شریک ساختن تجارب برای بهبود و انکشاف حقوق بشر توسط نهادهای ملی حقوق بشر و مأموریت ویژه این نهادها است. در این جلسات روی موضوعات مهم حقوق بشری، تصمیم‌گیری در مورد بیانیه‌ها و مواضع نهادهای حقوق بشری، نتایج کاری کمیته‌های فرعی، انتخابات اعضا و یا هیات رهبری بورد، کمیته ها و خود ICC، بودجه و پیشرفت‌های جدید حقوق بشر در مناطق مختلف بحث و تبادل نظر صورت می‌گیرد.

 ICC متشکل از نهادهای ملی حقوق بشر در چهار حوزه جغرافیایی آسیا پاسیفیک، اروپا، آمریکا و آفریقا می‌باشد که هرکدام انجمن، شبکه و یا مجمع نامیده می‌شوند. ریاست ICC  بصورت دوره‌ای از مناطق چهارگانه بوده و اعضا نیز به صورت مشخص و دوره‌ای از مناطق مختلف جغرافیایی و از بین نهادها انتخاب می‌شوند. رییس دوره‌های قبلی آقای مشوانا از آفریقای جنوبی و رئیس اجرائیه آن آقای میلر از اسکاتلند بودند.

بیست و نهمین جلسه ICC

بیست و نهمین جلسه کمیته بین‌المللی هماهنگی نهادهای بین‌المللی حقوق بشر به تاریخ 21 تا 24 مارچ 2016 در شهر جنوا و در مقر  دفتر سازمان ملل متحد برگزار گردید. دراین جلسه هیات‌های دفاتر مختلف سازمان ملل متحد، رؤسا و نمایندگان نهادهای ملی حقوق بشر از مناطق آفریقا، آمریکا، اروپا و آسیا پاسیفیک و اعضای رهبری ICC و نهادهای ناظر و دیگر مهمان اشتراک داشتند.

روز اول جلسه طبق معمول با برپایی جلسات اعضای رهبری ICC و جلسات جداگانه شبکه‌های منطقوی آغاز شد. جلسه عمومی نیز با حضور رییس ICC، آقای موشوانا، خانم کیت گلیمور معاون کمشنرعالی حقوق بشر، خانم  ماریا لویزا سیلوا از UNDP و چوی کیونگلیم ریس شورای حقوق بشر کار خود را آغاز نمود.

در این جلسه بحث‌های مهمی در مورد ارتباطات صورت گرفت. در یک پنل هریک آقای موشوانا، خانم جودیت کوهن و خانم ویوین جون لانگابا از افریقای جنوبی و آقای نیل گاهت از شرکت نیل گاهت روی این موضوع صحبت نمودند. در یک پنل هم روی اعلامیه میریدا در رابطه به نقش نهادهای حقوق بشری در تحقق اجندای اهداف پایدار صحبت شد. سخنرانان این پنل هریک از منگولیا، دفتر کمیشنری عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد، UNDP و نمایندگانی از آفریقا، آمریکا، اروپا و آسیا پاسیفیک گزارش‌های خود را ارائه نمودند. سپس نمایندگانی از نهادهای حقوق بشری آسیا، افریقا، آمریکا و اروپا در این رابطه سخنرانی کردند. پنل بعدی در مورد آجندای بعدی یعنی تعیین اعضای بورد، گزارش‌های امور پروگرامی، مالی، برنامه استراتیژیک و ارایه تصدیق نامه‌ها هم بخوبی انجام شد.

در روز دوم "نقش نهادهای ملی حقوق بشر در منازعه و پسامنازعه" به بحث و بررسی گرفته شد. در این قسمت، نمایندگانی از اوکراین، افغانستان، مصر، شیلی ، بوسنیا و سیرالیون در مورد نقش کمیسیون‌های حقوق بشر در منازعه و پسامنازعه صحبت نمودند.

نمایندگان افغانستان در این جلسه روی مواردی از جمله نقش کمیسیون در حمایت و انکشاف حقوق بشر در افغانستان، سیستم های نظارتی حقوق بشر و حقوق بشر دوستانه، میکانیزم بررسی ویژه از پس منظر عکس العمل و پاسخ فوری به نقض حقوق بشر در منازعه، نظارت بر رفتارهای پیرامون جنگ و بالا بردن سطح آگاهی عامه و کمک به قربانیان منازعه صحبت نمودند.

در جلسه‌های فرعی نیز اعضای هیات اعزامی از کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان هریک درباره اعدام و حقوق بشر، قربانیان نقض حقوق بشر در منازعات و نقش نهادهای ملی حقوق بشر به عنوان سخنرانان اصلی صحبت نمودند. داکتر سیما سمر در شورای حقوق بشر بیانیه‌ای را در رابطه به وضعیت حقوق بشر در افغانستان ایراد نمودند که مورد توجه عموم حاضران در جلسه قرار گرفت.

همچنین کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان در تسوید و نهایی‌سازی قطع‌نامه کنفرانس نقش مؤثر و مهمی ایفا نمود بطوری که نقطه نظرات کمیسیون در زمینه نقش کمیسیون‌ها در نظارت از حقوق بشر در منازعات، حمایت از نهادها، مدافعان حقوق بشر، بیجا شدگان و مهاجران، عدم تبعیض و گزینشی عمل نکردن در باره آن و بررسی هر درخواست پناهندگی بر اساس اصول حقوق بشر و به صورت فردی، بدون در نظرداشت ساحه و جغرافیا و چندین مورد دیگر انعکاس پیدا نمود. به همین جهت از داکتر سیما سمر، رئیس کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان، درخواست شد تا به نیابت از رییس ICC، جلسه دوم ماه می را ریاست نمایند. این جلسه در سوئیس با موضوع تطبیق و رعایت حقوق بشر در سطح جهان برگزار خواهد شد.

علاوه بر موارد یاد شده در این جلسه موضوعات دیگری همچون خط مشی حقوق بشری در مواجهه با راسیسم، جوانب مختلف مسئله مهاجرین و بیجاشدگان و مواردی از این قبیل مورد بحث و بررسی قرار گرفت و سخنرانان از کشورهای مختلف به شمول افغانستان در مورد آن نظریات خود را شریک ساختند.

بیست و نهمین جلسه سالانه ICC با اتخاذ تصامیم دیگری در زمینه تغییر نام این تشکل و اعضای هیأت رهبری آن خاتمه یافت.

• تغییر نام ICC

از مدت ها پیش روی نام ICC بحث صورت میگرفت؛ سرانجام در جلسه بیست‌ونهم تغییر نام ICC به GANHRI (Global Alliance for National Human Rights) یا ایتلاف بین‌المللی برای نهادهای ملی حقوق بشر به تصویب اعضای جلسه رسید.

• تغییر اعضای هیات رهبری

بعد از سه سال ریاست آقای موشوانا از گروپ آفریقا و رییس کمیسیون حقوق بشر آفریقای جنوبی، نوبت به اروپا رسید و خانم داکتر رودولف از جرمنی به عنوان نماینده منطقه اروپا به حیث رییس گانری مورد توافق اعضای این جلسه قرار گرفت. همچنان ریاست دارالانشای گانری نیز به خانم کاربونی از کاستاریکا به نمایندگی از منطقه آمریکا رسید.